Σε αδιέξοδο οδηγούνται οι διαπραγματεύσεις για τα Γλυπτά του Παρθενώνα. Σύμφωνα με την Telegraph, οι συνομιλίες έχουν παγώσει, χωρίς προοπτική επανέναρξης.
Το δημοσίευμα επισημαίνει ότι η ελληνική πλευρά έχει διαμηνύσει πως δεν προβλέπεται η άμεση επανέναρξή τους, εκφράζοντας την απογοήτευσή της για τη στασιμότητα των διαπραγματεύσεων που ξεκίνησαν το 2021.
Παρά το γεγονός ότι μόλις στις 11 Σεπτεμβρίου ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης επανέλαβε στον γενικό διευθυντή της UNESCO, Χάλεντ Ελ Ενάνι, ότι η επανένωση των Γλυπτών αποτελεί διαχρονική εθνική προτεραιότητα, οι συζητήσεις έχουν προσκρούσει στο ακανθώδες ζήτημα της κυριότητας.
Γλυπτά του Παρθενώνα: Το αδιέξοδο του «δανεισμού»
Το κύριο σημείο τριβής παραμένει η νομική στάση του Βρετανικού Μουσείου, το οποίο επικαλείται το εγχώριο νομοθετικό πλαίσιο, υποστηρίζοντας ότι δεν μπορεί να παραχωρήσει οριστικά εκθέματα παρά μόνο να τα δανείσει.
Ωστόσο, ένα τυπικό καθεστώς δανεισμού προϋποθέτει την αποδοχή της κυριότητας του δανειστή - μια συνθήκη που αποτελεί κόκκινη γραμμή για την Αθήνα, η οποία δεν αναγνωρίζει ότι το Βρετανικό Μουσείο απέκτησε νόμιμα τα γλυπτά.
Η ελληνική θέση παραμένει αμετακίνητη: τα Γλυπτά αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα του μνημείου και πρέπει να επανενωθούν στο Μουσείο της Ακρόπολης. Σύμφωνα με το Υπουργείο Πολιτισμού, περίπου το 60% του σωζόμενου γλυπτού υλικού βρίσκεται στο Λονδίνο. Από την πλευρά του, το Βρετανικό Μουσείο σημειώνει ότι η πρώτη επίσημη απαίτηση για μόνιμη επιστροφή κατατέθηκε το 1983, με τις διαδοχικές ελληνικές κυβερνήσεις να αρνούνται σταθερά τον τίτλο κυριότητας των επιτρόπων του.
Η «υβριδική συμφωνία» που κατέρρευσε
Τα προηγούμενα χρόνια επιχειρήθηκε η διαμόρφωση μιας «υβριδικής συμφωνίας» που θα παρέκαμπτε το νομικό αδιέξοδο. Το σενάριο προέβλεπε την επιστροφή μεγάλου αριθμού Γλυπτών στην Αθήνα για μακρό χρονικό διάστημα, με την Ελλάδα να στέλνει ως αντάλλαγμα σπουδαίες αρχαιότητες για περιοδικές εκθέσεις στο Λονδίνο.
Αν και το 2024 οι συζητήσεις είχαν χαρακτηριστεί «εποικοδομητικές» και αρκετά προχωρημένες, τον Νοέμβριο του 2025 ο Κυριάκος Μητσοτάκης παραδέχθηκε δημοσίως την έλλειψη της επιθυμητής προόδου, διατηρώντας ωστόσο προσδοκίες λόγω της επικείμενης ανακαίνισης της αίθουσας Duveen.
Στάση αναμονής και η απόρριψη του γαλλικού μοντέλου
Σύμφωνα με την Telegraph, η τακτική επικοινωνία έχει πλέον διακοπεί. Πηγή της εφημερίδας αναφέρει ότι δεν υπάρχουν ενεργές συνομιλίες, αν και τα κανάλια επικοινωνίας δεν έχουν κλείσει οριστικά. Στον αντίποδα, το Βρετανικό Μουσείο στην επίσημη ιστοσελίδα του συνεχίζει να κάνει λόγο για μια «νέα εταιρική σχέση για τον Παρθενώνα» και για συζητήσεις που είναι «εποικοδομητικές και σε εξέλιξη».
Παράλληλα, η Αθήνα απέρριψε την πρόταση του διευθυντή του Βρετανικού Μουσείου, Νίκολας Κάλιναν, να χρησιμοποιηθεί ως οδηγός το μοντέλο δανεισμού της Ταπισερί της Μπαγιέ από τη Γαλλία (2026-2027). Η ελληνική πλευρά ξεκαθάρισε ότι υπάρχει θεμελιώδης διαφορά: στην περίπτωση της Ταπισερί η κυριότητα δεν αμφισβητείται από καμία πλευρά, σε αντίθεση με τη βαθιά νομική διαμάχη που περιβάλλει τα Γλυπτά του Παρθενώνα.
